ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ

ΗΝίσυρος βρίσκεται στο μέσον του Δωδεκανησιακού συμπλέγματος, με έκταση 42 περίπου τετρ. χιλιομέτρων. Σ’ αυτήν ανήκουν οι νησίδες, Αγ. Αντώνιος, Γιαλί, Παχειά, Πυργούσα ή Περγούσα, Καντελέουσα ή Κανδυλιούσα και Στρογγυλή. Aπέχει δέκα ναυτικά μίλια από τα νότια παράλια της Κω και εννέα ν. μ. από το ακρωτήριο Κριός της Μικράς Ασίας, (αρχαία Κνίδος). Οι μόνιμοι κάτοικοί της σήμερα πλησιάζουν τους 1.000, κατανεμημένοι σε τέσσερις οικισμούς, το Μανδράκι (πρωτεύουσα), τα Νικειά, τον Εμπορειό και τους Πάλους και ασχολούνται κυρίως, στα δύο ορυχεία εξορύξεως ελαφρόπετρας και περλίτη στο Γιαλί, και σε επαγγέλματα που σχετίζονται με τον τουρισμό. Ελάχιστοι ασχολούνται με την κτηνοτροφία, την γεωργία και την αλιεία. Το σχετικά άγονο και τελείως άνυδρο του εδάφους, ανάγκασε πολλούς Νισύριους να μεταναστεύσουν, κατά τον 18ο και 19ο αιώνα στα τότε γνωστά και ακμάζοντα κέντρα Ελληνισμού της διασποράς, στην Κωνσταντινούπολη και γενικά στα παράλια της Μικράς Ασίας, στην Οδησσό, στην Ρουμανία, στην Αίγυπτο και στα παράλια της Βορείου Αφρικής, μέχρι και την μακρινή Μαντζουρία. Αργότερα, στην Αυστραλία, στις Ηνωμένες Πολιτείες και στον Καναδά. Μεγάλος αριθμός Νισυρίων ζουν σήμερα και στην Αττική, στην Ρόδο και στην Κω. Οι δυσκολίες της ζωής που αντιμετώπιζαν οι Νισύριοι της διασποράς σε συνδυασμό και με το αρκετά ανεπτυγμένο συναίσθημα της φιλοπατρίας, ήταν τα κύρια αίτια ιδρύσεως παροικιακών συλλόγων στους τόπους της νέας διαμονής τους. Έτσι υπάρχουν στοιχεία τέτοιων συλλόγων των Νισυρίων της Κωνσταντινουπόλεως, από τον 19ο αιώνα και αργότερα της Αιγύπτου και των ΗΠΑ.

Σκοπός όλων των συλλόγων ήταν η συμπαράσταση στους νεοαφικνουμένους συμπατριώτες και η παροχή βοηθείας στη μικρή πατρίδα για την αντιμετώπιση συγκεκριμένων αναγκών. Υπάρχουν αξιοθαύμαστα τεκμήρια αυτής της βοήθειας προς την Νίσυρο. Κτήρια σχολείων, μέρος των κτηριακών εγκαταστάσεων των ιαματικών λουτρών του δήμου, υδατοδεξαμενές, πληρωμή των εξόδων για τη λειτουργία σχολείων, πληρωμή εξόδων για την παραμονή ιατρού, αποστολή φαρμάκων, ρουχισμού και τροφίμων αμέσως μετά τον πόλεμο κλπ. Αργότερα διαπίστωσαν ότι ήταν αναγκαία η ίδρυση ενός σωματείου, που θα είχε ως αποκλειστικό σκοπό την προστασία και την προβολή κάθε ιστορικού και λαογραφικού στοιχείου του νησιού μας. Ως έκφραση αυτού του ενδιαφέροντος και της αγωνίας των Νισυρίων της Αττικής, ιδρύθηκε το 1961 η Εταιρεία Νισυριακών Μελετών με έδρα την Αθήνα. Στα δεξιά του κειμένου παρατίθεται το ιδρυτικό Πρακτικό της. Είναι επιστημονικό Σωματείο μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, διοικείται από επταμελές Διοικητικό Συμβούλιο και από το θέρος του 2001 τελεί υπό την επίτιμον Προεδρίαν της Α. Θ. Παναγιότητος του Οικουμενικού Πατριάρχου κ.κ. Βαρθολομαίου. Η Ακαδημία Αθηνών απένειμε Έπαινον στην Εταιρεία ως αναγνώριση του επιτελούμενου από αυτήν έργου.

Το σημερινό Διοικητικό Συμβούλιο αποτελούν οι:

1. Κωνσταντίνος Διαμ. Χαρτοφύλης Πρόεδρος

2. Νικόλαος Κων. Πλάκας Αντιπρόεδρος

3. Ειρήνη Παν. Κατσιματίδου Γενική Γραμματεύς

4. Ιωάννης Κων. Νικολόπουλος Ταμίας

5. Γιάννης Νικ. Κουμέντος Μέλος

6. Νικόλαος Ι. Μίχαλος Μέλος

7. Νικόλαος Παν.- Ιωάν. Νικολόπουλος Μέλος

Επιστημονική Επιτροπή:

1. Γενά Αγγελική, Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

2. Διατσίγκου-Νικολοπούλου Ευγενία, Αρχαιολόγος, Msc (OXON)

3. Ζαχαριάδης Θεοδόσης, Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

4. Καλύβας Στάθης, Πανεπιστήμιο YALE. Μέλος Ακαδημίας Τεχνών και Επιστημών Αμερικής

5. Κουρούνη Μαίρη, Πανεπιστήμιο Πειραιώς

6. Οικονομίδης Γρώργιος, Φιλόλογος (Ελληνική-Αγγλική)

7. Σακελλαρίδης Ν. Ιωάννης, Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο & Rutgers Univers, USA

8. Σακελλαρίδης Νεοφ. Νικόλαος, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, Λάρισα

9. Σκούρτου Ελένη, Πανεπιστήμιο Αιγαίου

10. Τσιρπανλής Ζαχαρίας, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Αντιπρόσωποι της Εταιρείας είναι:

1. Γεώργιος Νικ. Σακελλαρίδης, Νίσυρος

2. Γεώργιος Ιωάν. Κουμέντος, Ρόδος

3. Νικόλαος Κων. Σφακιανός, Η.Π.Α.

4. Κωνσταντίνος Γ. Σαρρής, Κως

Πεποίθηση των μελών της Εταιρείας είναι ότι αποτελεί υποχρέωση και εκπλήρωση χρέους ιερού προς τους προγόνους τους Νισυρίους, να διαφυλάξουν ως κόρην οφθαλμού ό,τι εκείνοι δημιούργησαν γιατί αυτός είναι ο πνευματικός πλούτος και οι πνευματικές παρακαταθήκες, που θα κληροδοτήσουν στις νέες γενιές. Γι’ αυτό κάθε προσπάθεια και κάθε κόπος προς την κατεύθυνση αυτή είναι επιβεβλημένα.